आज विश्व क्यान्सर दिवस, नेपालमा पनि विभिन्न कार्यक्रम गरी मनाईंदैछ। हरेक वर्ष फेब्रुअरी ४ तारिखमा क्यान्सर दिवस मनाउने गरिन्छ । क्यान्सरलाई अर्बुद रोग भनेर पनि चिनिन्छ।
समयमै पहिचान हुनसके अनि उपचार भएमा क्यान्सरको जटिल अवस्थालाई रोक्न सकिने डाक्टरले बताएका छन्। कतिपय क्यान्सर शुरूआती उपचारबाट निको पनि हुन्छ । नेपालमा देखिने ५ प्रमुख क्यान्सरमा फोक्सो, स्तन, आमाशय, आन्द्रा र पाठेघरको क्यान्सर रहेका छन् । मुखसहित अरु अंगमा पनि क्यान्सर हुने गरेको छ।
समय समयमा स्वास्थ्य जाँच नगराउने प्रवृत्तिले क्यान्सरको पहिचानमा समस्या र रोग जटिल अवस्थामा पुगेपछि गरिने उपचारमा लाग्ने खर्च महँगो छ। जाँडरक्सी र सुर्तीजन्य पदार्थ खाने, धुमपान, अस्वस्थ जीवनशैली, प्रदूषण, वंशाणुगतलगायतका कारणले क्यान्सर हुन्छ । क्यान्सर नसर्ने रोगमध्ये प्रमुख रहेको छ।
नेपालमा हरेक वर्ष झन्डै २६ देखि ३० हजारको संख्यामा क्यान्सरका नयाँ बिरामी थपिने गरेका छन्। विश्व स्वास्थ्य सङ्ठन (डब्ल्यूएचओ) का अनुसार विश्वमा हरेक वर्ष झन्डै १० लाख मानिसले क्यान्सरकै कारण ज्यान गुमाउने गरेका छन्।
रक्त तथा क्यान्सर रोग विशेषज्ञ डा।अजयकुमार झाका अनुसार क्यान्सर बेलैमा पहिचान तथा उपचार भएमा निको हुन्छ। उपचारका लागि देशभित्रै सुविधा उपलब्ध भए पनि कतिपय बिरामी विदेश जाने गरेका छन्।
स्वास्थ्य मन्त्री डा.सुधा शर्मा गौतमकाअनुसार सरकारले क्यान्सरलगायत ८ प्रकारका कडा रोगको उपचारका लागि आर्थिक सहुलियत प्रदान गर्न विपन्न नागरिक औषधि उपचार कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको छ। त्यस्तै क्यान्सरविरुद्धको जनचेतना र उपचारात्मक सेवालाई प्रभावकारी बनाउन आवश्यक प्रयास गरिरहेको उहाँको भनाइ छ।